Strona główna

Okresowe zakazy jazdy dla pojazdów ciężarowych

Jestem przedsiębiorcą transportowym i posiadam samochody ciężarowe o dmc powyżej 12 ton. Jakie rodzaje przewozu są zwolnione z zakazu ruchu w dni świąteczne?

 

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach, pojazdy i zespoły pojazdów o dmc powyżej 12 ton, z wyłączeniem autobusów, nie mogą poruszać się po drogach na obszarze całego kraju w następujących terminach:

1) od godziny 8:00 do 22:00 w dni ustawowo wolne od pracy:

a) 1 stycznia - Nowy Rok,

b) pierwszy dzień Wielkiej Nocy,

c) drugi dzień Wielkiej Nocy,

d) 1 maja - Święto Państwowe,

e) 3 maja - Święto Narodowe Trzeciego Maja,

f) pierwszy dzień Zielonych Świątek,

g) dzień Bożego Ciała,

h) 15 sierpnia - Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny,

i) 1 listopada - Wszystkich Świętych,

j) 11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości,

k) 25 grudnia - pierwszy dzień Bożego Narodzenia,

l) 26 grudnia - drugi dzień Bożego Narodzenia;

2) od godziny 18:00 do godziny 22:00 w dzień poprzedzający dzień określony w pkt 1 lit. b-j;

3) w okresie od najbliższego piątku po dniu 18 czerwca do ostatniej niedzieli przed rozpoczęciem zajęć dydaktyczno-wychowawczych w szkołach, z zastrzeżeniem pkt 1 lit. h:

a) od godziny 18:00 do godziny 22:00 w piątek,

b) od godziny 8:00 do godziny 14:00 w sobotę,

c) od godziny 8:00 do godziny 22:00 w niedzielę.

Od tego zakazu są wyjątki dla poszczególnych rodzajów przewozów. Zakaz nie ma zatem zastosowania do:

1) pojazdów Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej, Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, Biura Ochrony Rządu, pogotowia technicznego, jednostek ochrony przeciwpożarowej, jednostek ratownictwa chemicznego oraz jednostek służb ochrony radiologicznej i ochrony przed skażeniami;

2) pojazdów biorących udział w:

a) akcjach ratowniczych,

b) akcjach humanitarnych,

c) usuwaniu skutków klęsk żywiołowych,

d) usuwaniu awarii;

3) pojazdów używanych:

a) przy budowie dróg i mostów oraz przy ich utrzymaniu,

b) do przewozu żywych zwierząt,

c) dla potrzeb skupu mleka, zbóż lub zwierząt,

d) dla potrzeb bezpośredniego zaopatrzenia statków morskich w paliwo, materiały olejowe, olej smarowy, części zamienne oraz wodę pitną,

e) do przewozu sprzętu transmisyjnego stacji radiowych i telewizyjnych,

f) do przewozu sprzętu dla obsługi imprez masowych, w związku z organizacją tych imprez,

g) do przewozu prasy stanowiącej znaczną część ładunku lub znaczną część dostępnej przestrzeni ładunkowej,

h) do przewozu lekarstw i środków medycznych,

i) do przewozu przesyłek w ramach działalności pocztowej stanowiących znaczną część ładunku lub znaczną część dostępnej przestrzeni ładunkowej,

j) w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym,

k) do przewozu towarów niebezpiecznych w ilościach, dla których wymagane jest oznakowanie pojazdu tablicami ostrzegawczymi barwy pomarańczowej,

l) do przewozu artykułów szybko psujących się i środków spożywczych, określonych w załączniku do rozporządzenia, stanowiących znaczną część ładunku lub znaczną część dostępnej przestrzeni ładunkowej,

m) do przewozu betonu oraz pomp do jego tłoczenia,

n) do przewozu odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych,

o) do przewozu towarów wyładowanych z wagonów na stacji kolejowej, w promieniu 50 km od tej stacji,

p) w transporcie kombinowanym;

4) pojazdów wolnobieżnych używanych do prac rolnych i ciągników rolniczych;

5) pojazdów  powracających  z  zagranicy  w  celu  zakończenia  przewozu drogowego  lub  do  odbiorcy  przewożonego ładunku, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

6) pojazdów, które wjechały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poza terminami lub godzinami obowiązywania zakazu, w odległości do 50 km od miejsca przekroczenia granicy, oraz oczekujących na granicy na wyjazd z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Prowadzę przedsiębiorstwo pracujące w cyklu ciągłym. Czy obowiązują mnie okresowe zakazy w ruchu pojazdów?

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 31 lipca 2007 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach (Dz. U. nr 147, poz. 1040), okresowe ograniczenia ruchu pojazdów (zakaz ruchu), w terminach wymienionych w §2, nie mają zastosowania do pojazdów używanych w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym (§3 ust.1 pkt 3) lit j)).

Nie ma definicji ciągłości cyklu produkcyjnego ani pracy przedsiębiorstwa w ruchu ciągłym, o których mowa w § 3 powyższego rozporządzenia. Pomocny w określeniu tych pojęć może być wyrok WSA z dnia 27 czerwca 2006 r. (VI SA/Wa 789/06), w którym WSA stwierdza m.in., że:

?§ 3 ust. 1 pkt 17 rozporządzenia powinien być stosowany do przedsiębiorstw, które ze względu na przyjęte rozwiązania produkcyjne, organizacyjne i ekonomiczne muszą wykonywać produkcję przez 24 h na dobę. (?) Organ, jakim jest Inspekcja Drogowa, nie posiada odpowiedniego aparatu wiedzy dla arbitralnego stwierdzenia, czy stała dostawa określonych materiałów jest niezbędna dla utrzymania ciągłego cyklu produkcyjnego w każdej z branż przemysłu. Dlatego też ustalenie tego, czy przedsiębiorca wykonuje pracę w cyklu ciągłym, powinno się opierać o deklaracje przedsiębiorcy popartą stosownymi wyjaśnieniami. (?) ustawodawca przedmiotowym przepisem zwolnił z zakazu poruszania pojazdy przedsiębiorców wykonujących transport drogowy będący elementem niezbędnym do utrzymania cyklu produkcyjnego. (?) Z treści przepisu jednoznacznie wynika, że istotnym miernikiem dla skorzystania z dobrodziejstwa przepisu § 3 pkt 17 rozporządzenia jest ustalenie, czy przedsiębiorca prowadzi działalność "w cyklu ciągłym" oraz to, czy wykonywanie transportu jest czynnikiem niezbędnym dla utrzymania tego cyklu. Sam zaś profil działalności przedsiębiorstwa pozostaje poza zainteresowaniem ustawodawcy.?

Komentarz do ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (Dz. U. z 1998 r. nr 21 poz. 94 ze zm.) stwierdza natomiast:

Praca w ruchu ciągłym - "chodzi o sytuacje, gdy wykonywanie pracy przez 7 dni w tygodniu i 24 godziny na dobę jest konieczne ze względu na technologiczne uwarunkowania procesu pracy, które powodują, że jednostka produkcyjna funkcjonuje bez przerwy, a dochodzi jedynie do zmiany grup pracowników obsługujących maszyny i urządzenia. Praca w ruchu ciągłym nie występuje, jeżeli urządzenie, przy którym pracownik wykonuje pracę lub które jest istotne dla funkcjonowania zakładu pracy, może zostać wyłączone (E. Szemplińska (w:) Kodeks pracy..., red. L. Florek, s. 809). Ustawodawca zastrzega przy tym wyraźnie, że chodzi o technologię "produkcji", co z zakresu stosowania regulacji wyłącza pracodawców prowadzących działalność nieprodukcyjną. Decydującego znaczenia nie mają natomiast ani zakres wykorzystania mocy produkcyjnych, ani możliwości produkcyjne pracownika (wyrok SN z dnia 29 września 1975 r., I PRN 23/75, OSNCP 1976, nr 6, poz. 144). Praca w ruchu ciągłym może występować w całym zakładzie pracy lub jedynie w niektórych jednostkach organizacyjnych zakładu pracy, a nawet poszczególnych stanowiskach pracy, jeśli w takim zakresie jest to uzasadnione technologią produkcji (tak m.in. K. Rączka (w:) Kodeks pracy..., red. Z. Salwa, s. 572)."

Przepisy wspomnianego wyżej rozporządzenia Ministra Transportu nakładającego okresowe ograniczenia w ruchu pojazdów ciężarowych nie przewidują procedury uzyskania zwolnienia od przedmiotowych zakazów od organu administracji, wyłączenia te są bowiem opisane w tym akcie prawnym. Jako przedsiębiorca powinien Pan wyposażyć kierowcę w dokumenty uwiarygodniające przyczynę zwolnienia na wypadek kontroli inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, z powołaniem się na konkretny przepis. W przepisach nie ma jednak wzoru takiego dokumentu.

Jestem przedsiębiorcą transportowym i posiadam samochody ciężarowe o dmc powyżej 12 ton. Jakie rodzaje przewozu są zwolnione z zakazu ruchu w dni świąteczne?

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach, pojazdy i zespoły pojazdów o dmc powyżej 12 ton, z wyłączeniem autobusów, nie mogą poruszać się po drogach na obszarze całego kraju w następujących terminach:

1) od godziny 8:00 do 22:00 w dni ustawowo wolne od pracy:

a) 1 stycznia - Nowy Rok,

b) pierwszy dzień Wielkiej Nocy,

c) drugi dzień Wielkiej Nocy,

d) 1 maja - Święto Państwowe,

e) 3 maja - Święto Narodowe Trzeciego Maja,

f) pierwszy dzień Zielonych Świątek,

g) dzień Bożego Ciała,

h) 15 sierpnia - Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny,

i) 1 listopada - Wszystkich Świętych,

j) 11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości,

k) 25 grudnia - pierwszy dzień Bożego Narodzenia,

l) 26 grudnia - drugi dzień Bożego Narodzenia;

2) od godziny 18:00 do godziny 22:00 w dzień poprzedzający dzień określony w pkt 1 lit. b-j;

3) w okresie od najbliższego piątku po dniu 18 czerwca do ostatniej niedzieli przed rozpoczęciem zajęć dydaktyczno-wychowawczych w szkołach, z zastrzeżeniem pkt 1 lit. h:

a) od godziny 18:00 do godziny 22:00 w piątek,

b) od godziny 8:00 do godziny 14:00 w sobotę,

c) od godziny 8:00 do godziny 22:00 w niedzielę.

Od tego zakazu są wyjątki dla poszczególnych rodzajów przewozów. Zakaz nie ma zatem zastosowania do:

1) pojazdów Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej, Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, Biura Ochrony Rządu, pogotowia technicznego, jednostek ochrony przeciwpożarowej, jednostek ratownictwa chemicznego oraz jednostek służb ochrony radiologicznej i ochrony przed skażeniami;

2) pojazdów biorących udział w:

a) akcjach ratowniczych,

b) akcjach humanitarnych,

c) usuwaniu skutków klęsk żywiołowych,

d) usuwaniu awarii;

3) pojazdów używanych:

a) przy budowie dróg i mostów oraz przy ich utrzymaniu,

b) do przewozu żywych zwierząt,

c) dla potrzeb skupu mleka, zbóż lub zwierząt,

d) dla potrzeb bezpośredniego zaopatrzenia statków morskich w paliwo, materiały olejowe, olej smarowy, części zamienne oraz wodę pitną,

e) do przewozu sprzętu transmisyjnego stacji radiowych i telewizyjnych,

f) do przewozu sprzętu dla obsługi imprez masowych, w związku z organizacją tych imprez,

g) do przewozu prasy stanowiącej znaczną część ładunku lub znaczną część dostępnej przestrzeni ładunkowej,

h) do przewozu lekarstw i środków medycznych,

i) do przewozu przesyłek w ramach działalności pocztowej stanowiących znaczną część ładunku lub znaczną część dostępnej przestrzeni ładunkowej,

j) w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym,

k) do przewozu towarów niebezpiecznych w ilościach, dla których wymagane jest oznakowanie pojazdu tablicami ostrzegawczymi barwy pomarańczowej,

l) do przewozu artykułów szybko psujących się i środków spożywczych, określonych w załączniku do rozporządzenia, stanowiących znaczną część ładunku lub znaczną część dostępnej przestrzeni ładunkowej,

m) do przewozu betonu oraz pomp do jego tłoczenia,

n) do przewozu odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych,

o) do przewozu towarów wyładowanych z wagonów na stacji kolejowej, w promieniu 50 km od tej stacji,

p) w transporcie kombinowanym;

4) pojazdów wolnobieżnych używanych do prac rolnych i ciągników rolniczych;

5) pojazdów powracających z zagranicy w celu zakończenia przewozu drogowego lub do odbiorcy przewożonego ładunku, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pod warunkiem posiadania przez kierowcę ważnej miesięcznej lub rocznej karty opłaty za przejazd po drogach krajowych;

6) pojazdów, które wjechały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poza terminami lub godzinami obowiązywania zakazu, w odległości do 50 km od miejsca przekroczenia granicy, oraz oczekujących na granicy na wyjazd z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Prowadzę przedsiębiorstwo pracujące w cyklu ciągłym. Czy obowiązują mnie okresowe zakazy w ruchu pojazdów?

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 31 lipca 2007 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach (Dz. U. nr 147, poz. 1040), okresowe ograniczenia ruchu pojazdów (zakaz ruchu), w terminach wymienionych w §2, nie mają zastosowania do pojazdów używanych w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym (§3 ust.1 pkt 3) lit j)).

Nie ma definicji ciągłości cyklu produkcyjnego ani pracy przedsiębiorstwa w ruchu ciągłym, o których mowa w § 3 powyższego rozporządzenia. Pomocny w określeniu tych pojęć może być wyrok WSA z dnia 27 czerwca 2006 r. (VI SA/Wa 789/06), w którym WSA stwierdza m.in., że:

?§ 3 ust. 1 pkt 17 rozporządzenia powinien być stosowany do przedsiębiorstw, które ze względu na przyjęte rozwiązania produkcyjne, organizacyjne i ekonomiczne muszą wykonywać produkcję przez 24 h na dobę. (?) Organ, jakim jest Inspekcja Drogowa, nie posiada odpowiedniego aparatu wiedzy dla arbitralnego stwierdzenia, czy stała dostawa określonych materiałów jest niezbędna dla utrzymania ciągłego cyklu produkcyjnego w każdej z branż przemysłu. Dlatego też ustalenie tego, czy przedsiębiorca wykonuje pracę w cyklu ciągłym, powinno się opierać o deklaracje przedsiębiorcy popartą stosownymi wyjaśnieniami. (?) ustawodawca przedmiotowym przepisem zwolnił z zakazu poruszania pojazdy przedsiębiorców wykonujących transport drogowy będący elementem niezbędnym do utrzymania cyklu produkcyjnego. (?) Z treści przepisu jednoznacznie wynika, że istotnym miernikiem dla skorzystania z dobrodziejstwa przepisu § 3 pkt 17 rozporządzenia jest ustalenie, czy przedsiębiorca prowadzi działalność "w cyklu ciągłym" oraz to, czy wykonywanie transportu jest czynnikiem niezbędnym dla utrzymania tego cyklu. Sam zaś profil działalności przedsiębiorstwa pozostaje poza zainteresowaniem ustawodawcy.?

Komentarz do ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (Dz. U. z 1998 r. nr 21 poz. 94 ze zm.) stwierdza natomiast:

Praca w ruchu ciągłym - "chodzi o sytuacje, gdy wykonywanie pracy przez 7 dni w tygodniu i 24 godziny na dobę jest konieczne ze względu na technologiczne uwarunkowania procesu pracy, które powodują, że jednostka produkcyjna funkcjonuje bez przerwy, a dochodzi jedynie do zmiany grup pracowników obsługujących maszyny i urządzenia. Praca w ruchu ciągłym nie występuje, jeżeli urządzenie, przy którym pracownik wykonuje pracę lub które jest istotne dla funkcjonowania zakładu pracy, może zostać wyłączone (E. Szemplińska (w:) Kodeks pracy..., red. L. Florek, s. 809). Ustawodawca zastrzega przy tym wyraźnie, że chodzi o technologię "produkcji", co z zakresu stosowania regulacji wyłącza pracodawców prowadzących działalność nieprodukcyjną. Decydującego znaczenia nie mają natomiast ani zakres wykorzystania mocy produkcyjnych, ani możliwości produkcyjne pracownika (wyrok SN z dnia 29 września 1975 r., I PRN 23/75, OSNCP 1976, nr 6, poz. 144). Praca w ruchu ciągłym może występować w całym zakładzie pracy lub jedynie w niektórych jednostkach organizacyjnych zakładu pracy, a nawet poszczególnych stanowiskach pracy, jeśli w takim zakresie jest to uzasadnione technologią produkcji (tak m.in. K. Rączka (w:) Kodeks pracy..., red. Z. Salwa, s. 572)."

Przepisy wspomnianego wyżej rozporządzenia Ministra Transportu nakładającego okresowe ograniczenia w ruchu pojazdów ciężarowych nie przewidują procedury uzyskania zwolnienia od przedmiotowych zakazów od organu administracji, wyłączenia te są bowiem opisane w tym akcie prawnym. Jako przedsiębiorca powinien Pan wyposażyć kierowcę w dokumenty uwiarygodniające przyczynę zwolnienia na wypadek kontroli inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, z powołaniem się na konkretny przepis. W przepisach nie ma jednak wzoru takiego dokumentu.

 

 

Copyright 2008 GITD.